Diagnostyka chorób jelita grubego

Diagnostyka chorób jelita grubego:

Rentgenodiagnostyka

Wciąż stosowane jest zwykłe zdjęcie przeglądowe jamy brzusznej. Wskazaniami do jego wykonania jest „ostry brzuch”, podejrzenie niedrożności jelit, niedokrwienie jelita oraz ostry stan zapalny.

W zdjęciach RTG z użyciem kontrastu konieczne jest specjalne trzydniowe przygotowanie chorego mające na celu oczyszczenie jelit z mas kałowych. Pierwszego dnia stosuje się dietę bezresztkową, drugiego przyjmuje się jedynie czyste płyny w ilości od 3 do 4 litrów oraz tabletkę leku pobudzającego perystaltykę przewodu pokarmowego (np. bisakodyl). Trzeciego dnia odbywa się badanie, przed którym godzinę wcześniej przeprowadza się lewatywę.

Badanie dwukontrastowe

Pacjenta po trzydniowym przygotowaniu kładzie się na boku na leżance tyłem do badającego. Badanie przeprowadza się w ogólnym znieczuleniu. Najpierw wprowadzany jest gaz w celu rozdęcia jelita, a następnie podawany jest kontrast. Kontrast podaje się stopniowo, tak aby nie od razu wypełniał całe jelito grube, a po kolei spływał po następnych odcinkach. Następnie pacjent obraca się na stole o 180 stopni w jedną i drugą stronę, żeby rozprowadzić kontrast po wszystkich ściankach błony śluzowej jelita. Dalej wykonujemy serię zdjęć promieniem pionowym i poziomym. Badanie średnio trwa 15 minut. Po zakończeniu badania pacjent przez kilkanaście minut dochodzi do siebie po znieczuleniu (butylobromek hioscyny).

Powikłania po badaniu RTG dwukontrastowym:
- perforacja jelita grubego za pomocą zgłębnika,
- perforacja jelita przez nadmierne rozdęcie gazem,
- zator płucny - dostanie się kontrastu do żyły,
- zaburzenie czynności serca,
- pokrzywka jako reakcja uczuleniowa.

Szczególną ostrożnością należy się wykazać w grupach posiadających czynnika zwiększonego ryzyka wystąpienia powikłań, do których należą:
- dzieci,
- noworodki,
- osoby starsze,
- obecność owrzodzeń w jelicie grubym,
- przewlekłe leczenie sterydami,
- niedoczynność tarczycy,
- choroba Leśniowskiego-Crohna,
- megacolon toxicum,
- wrzodziejące zapalenie jelita.

Przeciwwskazania do dwukontrastowego badania RTG:
- niedrożność całkowita jelita,
- trudności techniczne w wykonaniu badania, w tym brak współpracy ze strony chorego,
- biopsja jelita wykonana w ciągu ostatnich 40 dni przed badaniem,
- ostre zaawansowane zapalenie toczące się w jelicie.

Badanie jednokontrastowe

Badanie jednokontrastowe wykonuje się, gdy niemożliwe jest wykonanie badania dwukontrastowego. Gdy przeciwwskazane jest zarówno badanie deukonrastowe, jak i jednokontrastowe, wykonuje się USG lub TK.

Ultrasonografia

Ultrasonografia służy przede wszystkim określaniu grubości ściany naczynia, nacieków błony śluzowej, obecności ropni i uchyłków oraz rozległości nacieku w raku odbytnicy.

Tomografia komputerowa

Przygotowanie chorego do badania tomografii komputerowej jest takie samo jak do badania RTG z użyciem kontrastu. Około 3-4 godziny przed zabiegiem podaje się doustnie rozcieńczoną zawiesinę cieniującą.

Tomografia komputerowa pozwala ocenić rozległość zmian nowotworowych, zmian zapalnych i ropni poza światłem jelita oraz zapalenie uchyłków. Niestety znalezienie nacieku nie pozwala zróżnicować jego przyczyny i dać pewnej odpowiedzi co do etiologii nowotworowej. Kolejnym minusem techniki TK jest uwidacznianie jedynie powiększenia węzłów chłonnych. Patologie przebiegające z zachowaniem prawidłowych wymiarów węzłów nie zostaną zdiagnozowane.

Paulina Krawczyk

• "Podstawy diagnostyki radiologicznej" W.E. Brant, C.A. Helms, wyd. Medipage (I-IV)
• "Radiologia. Diagnostyka obrazowa." B. Pruszyński. Wydawnictwo Lekarskie PZWL

radiologia24.pl » Jelito grube » Diagnostyka chorób jelita grubego