Niedodma

Niedodma jest stanem chorobowym, w którym określony obszar płuca nie jest optymalnie wypełniony powietrzem. Oznacza to, że objętość niedodętego fragmentu płuca jest mniejsza niż w warunkach fizjologicznych. Przyczyną tego stanu mogą być patologie płucne, oskrzelowe, opłucnowe.

Do patologii opłucnowych wywołujących niedodmę należą: płyn w jamie opłucnej lub odma opłucnowa (czytaj dalej). Są to schorzenia wywołujące ucisk na płuco. Płyn lub powietrze wypełniają klatkę piersiową zabierając tym samym miejsce wcześniej zajmowane przez płuco. W zależności od przyczyny obraz może być różny.

W przypadku odmy opłucnej, niedodęte płuco przedstawia się na zdjęciu RTG jako jasny niejednorodny obszar umiejscowiony blisko wnęki płuca z zaznaczoną białą linią wyznaczającą granicę trzewnego listka opłucnej. Między ową linią, a ścianami klatki piersiowej (gdzie przylega listek ścienny opłucnej - niewidoczny na zdjęciu) znajduje się ciemny jednorodny obszar - jest to powietrze wypełniające jamę opłucnej. Nie widać w nim ani rysunku naczyniowego, ani oskrzelowego charakterystycznego dla płuc. W ekstremalnych przypadkach możemy mieć do czynienia ze skrajną kompresją płuca i jego „spadnięciem”.

Obraz płuca w przypadku płynu w jamie opłucnej może być identyczny. Natomiast między listkiem opłucnej a ścianą klatki piersiowej znajduje się silnie jasny obszar. Ponieważ niedodęte lub spadnięte płuco jest bardziej jasne od prawidłowego może być bardzo podobne do płynu wypełniającego opłucną. Badaniem rozstrzygającym w tym przypadku jest USG.

Do czynników oskrzelowych mogących wywołać niedodmę należy obturacja oskrzela (zwężenie jego światła) na podłożu: nowotworu lub guza innego pochodzenia, zapalenia, urazu czy ucisku z zewnątrz.

W zależności od przyczyny rodzaj i nasilenie objawów może różne. Możemy mieć do czynienia z bezpowietrznością i jednorodnym zacienieniem określonego obszaru płuca. Zatarciu może również ulec rysunek oskrzeli bez widocznych upowietrznionych kanałów. Nastąpić może zmniejszenie objętości obszaru niedodętego płuca z przemieszczeniem szczelin międzypłatowych, uniesieniem przepony, zwężeniem międzyżebrzy oraz przemieszczeniem wnęk i śródpiersia w stronę niedodmową. Niestety objawy te nie muszą być widoczne kiedy niedodma dotyczy małego obszaru płuca, nie jest całkowita lub jest dopiero we wstępnej fazie rozwoju.

Do patologii płucnych zaliczamy wchłonięcie powietrza przez pęcherzyki płucne.

Paulina Krawczyk

• "Podstawy diagnostyki radiologicznej" W.E. Brant, C.A. Helms, wyd. Medipage (I-IV)
• "Radiologia. Diagnostyka obrazowa." B. Pruszyński. Wydawnictwo Lekarskie PZWL

radiologia24.pl » Płuca » Niedodma