Płyn w jamie opłucnej

W przypadku płynu w jamie opłucnej padaniami obrazowymi staramy się ocenić umiejscowienie, ilość, klarowność oraz obecność torebki. W obrazie RTG płyn powoduje zatracie linii między przeponą a płucami: może być ona zamazana lub w ogóle niewidoczna. W warunkach prawidłowych łuk przepony powinien być wygięty ku górze i na zdjęciu RTG powinien wyraźnie odgraniczać narządy jamy brzusznej (przeważnie jasno wysycone) od tkanki płucnej (ciemnej). Tutaj jednak ta linia przesuwa się ku górze zatracając prawidłowy łuk i tworząc łuk wklęsły do dołu w kierunku jamy brzusznej. W konsekwencji charakterystyczny obraz wielobocznego ciemnego obszaru jakim jest płuco w projekcji przednio-tylnej w pozycji stojącej zmienia się na zaokrąglony obszar o ogólnie mniejszych wymiarach.

Płyn luźno rozmieszczony w opłucnej umiejscawia się zgodnie z siłą grawitacji, tzn. w pozycji stojącej zajmuje dolne i zewnętrzne partie klatki piersiowej, natomiast w pozycji leżącej niejako rozlewa się po klatce piersiowej równolegle do podłoża (np. na plecach - na całej powierzchni tylnej płuc, od szczytów po przeponę).

Obecność płynu w jamie opłucnej wpływa na wszystkie narządy klatki piersiowej poprzez zmianę ich wzajemnego ułożenia i topografii. Przesunięciu ulegają: śródpiersie i serce (w stronę przeciwną), przepona (jak opisano wyżej) oraz oba płuca (zarówno to które uciska bezpośrednio płyn, jaki i drugie na skutek ucisku przez serce i śródpiersie). Międzyżebrza ulegają rozszerzeniu poprzez zwiększenie wypełnienia klatki piersiowej i ucisk na jej ściany.

Płyn otorbiony nie musi poddawać się sile grawitacji, ponieważ torebka łącznotkankowa stanowi dla niego naturalne rusztowanie przez co nie zmienia on swojej lokalizacji wraz ze zmianą pozycji ciała.

Powikłaniem obecności płynu w opłucnej mogą być: zrosty opłucnej, pleuritis calcarea oraz fibrothorax.

Paulina Krawczyk

• "Podstawy diagnostyki radiologicznej" W.E. Brant, C.A. Helms, wyd. Medipage (I-IV)
• "Radiologia. Diagnostyka obrazowa." B. Pruszyński. Wydawnictwo Lekarskie PZWL

radiologia24.pl » Opłucna » Płyn w jamie opłucnej