Zapalenia mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych

Zapalenia mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych:

Bakteryjne zapalenia opon mózgowo rdzeniowych i mózgu

Bakteryjne zapalenia opon mózgowo rdzeniowych i mózg stanowią one około 50 proc. wszystkich zapaleń. Badania obrazowe w tym przypadku służą jedynie do ewentualnej oceny przyczyn zapalenia lub jego powikłań, ponieważ samo rozpoznanie choroby ustala się na podstawie badań laboratoryjnych płynu mózgowo-rdzeniowego z nakłucia lędźwiowego. Najskuteczniejszą techniką jest tutaj MR, gdzie w obrazie T2-zależnym występuje wzmocnienie sygnału z obrzękniętych opon i nacieków ścian komór, które mogą pojawić się przy tym zapaleniu.

Do widocznych w badaniu MR oraz TK powikłań można zaliczyć: ropnie oraz ogniska niedokrwienne mózgu(konsekwencje zakrzepów i zawałów żylnych).

Ropień mózgu

We wczesnym stadium rozwoju ropnia, w ograniczonej części tkanki mózgowej objętej procesem chorobowym, wytwarza się stan zapalny, który dopiero następnie tworzy płynne ognisko martwicze z otaczającą je uszkodzoną tkanką, tworzącą torebkę. Na początku tworzenia ropnia proces chorobowy jest widoczny zarówno w TK, jak i MR. Natomiast kolejne stadium najlepiej obrazuje technika MR. Treść ropna wewnątrz torebki widoczna jest jako obszar hipodensyjny w obrazach MR T1-zależnych, wokół którego znajduje się silnie jasna (hyperdensyjna) otoczka (w obrazach T2-zależnych jest odwrotnie).

Gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych

W przebiegu gruźliczego zapalenia powstają następujące zmiany: gruźlicze nacieki opon mózgowo-rdzeniowych, zawały, świeże i zwłókniałe gruźliczaki (ziarnina zawierająca prątki) oraz ogniska zwapnień w oponach. Najlepszym badaniem w celu rozpoznania zapalenia gruźliczego jest MR.

Wirusowe zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu

Ponieważ rozpoznanie wirusowego zapalenia jest dość trudne, badanie MR pozwala zróżnicować inne potencjalne choroby imitujące podobne objawy. W zakażeniu wirusowym możemy spodziewać się: zmian zapalno-martwiczych, rozrostu komórek glejowych czy okołonaczyniowych ognisk demielinizacji. Badaniem MR kontrolujemy również przebieg choroby i powikłania. Po ustąpieniu objawów i zakończeniu leczenia konieczne jest wykonanie badania kontrolnego z zachowaniem określonego odstępu czasowego.

W przypadku AIDS regularne badania przeprowadza się do końca życia z uwzględnieniem obserwacji powikłań i wtórnych zakażeń oportunistycznych. Najgroźniejszym wtórnym zakażeniem po AIDS jest toksoplazmoza. W TK i MR przybiera ona obraz licznych pierścieniowatych, hyperdensyjnych ognisk z otoczką obrzękniętej tkanki.

Grzybicze i pasożytnicze zakażenia ośrodkowego układu nerwowego

Najrzadziej występują zakażenia ośrodkowego układu nerwowego grzybami i pasożytami, z czego najczęstsza jest wągrzyca. Wągry mogą lokalizować się zarówno w mózgu, jak i w oponach. We wczesnym stadium w MR widać pierścieniowate twory, a po zejściu reakcji ostrej w TK widoczne są zwapnienia po wągrach.

Wodogłowie

Wodogłowie może być powikłaniem każdego rodzaju zapalenia. Jest ono równie dobrze rozpoznawane w TK, co w MR.

Paulina Krawczyk

• "Podstawy diagnostyki radiologicznej" W.E. Brant, C.A. Helms, wyd. Medipage (I-IV)
• "Radiologia. Diagnostyka obrazowa." B. Pruszyński. Wydawnictwo Lekarskie PZWL

radiologia24.pl » Ośrodkowy układ nerwowy » Zapalenia mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych